cellcard cellcard

សន្ធិសញ្ញា​ផ្ទេរ​ទណ្ឌិត​នឹង​ចូល​ជា​ធរមាន​នៅ​ខែ​ក្រោយ​

បែន សុខហ៊ាន / Khmer Times Share:

​បន្ទាប់ពី​ការ​រង់ចាំ​អស់​រយៈពេល​យ៉ាង​យូរ សន្ធិសញ្ញា​ស្តីពី​ការផ្ទេរ​ទណ្ឌិត​រវាង​កម្ពុជា​និង​វៀតណាម​នឹង​ចូល​ជា​ធរមាន​នៅ​ដើមខែ​ក្រោយ ដើម្បី​អនុញ្ញាតឱ្យ​អ្នកទោស​មួយចំនួន​បន្ត​ជាប់​ពន្ធនាគារ​នៅក្នុង​ប្រទេស​កំណើត​រប​ស់​ពួកគេ​។​

​ក្រសួងយុត្តិធម៌​បានប្រកាស​នាពេល​ថ្មីៗ​នេះ​ថា ក្រសួងការបរទេស​បាន​ជូនដំណឹង​ថា សន្ធិសញ្ញា​នេះ​នឹង​ចូល​ជាធរ​មាននៅ​ថ្ងៃទី ១ ខែតុលា​។​

​លោក ស៊ា កុសល រដ្ឋលេខាធិការ​ក្រសួងការបរទេស បាន​និយាយ​នៅក្នុង​លិខិត​ដែល​បាន​ផ្ញើ​ទៅ​ក្រសួងយុត្តិធម៌​នៅ​ថ្ងៃទី ៤ ខែកញ្ញា ដោយ​ដកស្រង់​ខ្លឹមសារ​ចេញពី​កំណត់សំគាល់​ការទូតរ​បស់​ក្រសួងការបរទេស​វៀត​ណា​ម​ចុះ​ថ្ងៃទី ១៨ ខែសីហា​ដែល​បាន​បញ្ជាក់ថា កាលបរិច្ឆេទ​មាន​ប្រសិទ្ធភាព​ត្រូវបាន​ធ្វើឡើង​ផ្អែកលើ លើ​មាត្រា ២០ កថាខណ្ឌ​ទី ១ នៃ​សន្ធិសញ្ញា​។​

​លោក គឹម សន្តិភាព រដ្ឋលេខាធិការ​ក្រសួងយុត្តិធម៌​បាន​ប្រាប់​កាសែត​ខ្មែរ​ថា​ម​ស៍​កាលពី​ម្សិលមិញ​ថា សន្ធិសញ្ញា​នេះ​នឹង​ផ្តល់​ផលប្រយោជន៍​ដល់​ប្រទេស​ទាំងពីរ ហើយ​វា​ខុសគ្នា​ពី​កិច្ចព្រមព្រៀង​បត្យាប័ន​។​

​លោក​បាន​និយាយថា​៖ «​សន្ធិសញ្ញា​នេះ នឹង​អនុញ្ញាត​ឱ្យមាន​ការផ្លាស់​ប្តូរ​ទណ្ឌិត​រវាង​ប្រទេស​ទាំងពីរ​។ ក្នុង​ករណីខ្លះ ក្រុមគ្រួសារ​របស់​ជន​ដែល​ត្រូវបាន​ផ្តន្ទាទោស ក៏​អាច​ស្នើសុំ​ទៅ​រដ្ឋាភិបាល​រៀងៗ​ខ្លួន​នូវ​ការផ្ទេរ​នេះដែរ​»​។​

​កាលពី​ម្សិលមិញ​ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​វៀតណាម​ប្រចាំ​នៅ​កម្ពុជា​លោក Vu Quang Minh បាន​សរសើរ​ក្រុមអ្នកច្បាប់​វៀតណាម ដែល​បានធ្វើការ​យ៉ាង​ជិតស្និទ្ធ​ជា​យូរ​មកហើយ​ដើម្បី «​បញ្ចប់​និង​ដាក់​សន្ធិសញ្ញា​សំខាន់​នេះ​ចូល​ជា​ធរមាន​»​។​

​លោក​និយាយថា​៖ «​ដោយសារ​យើង​ជា​ប្រទេសជិតខាង​ដែលមាន​ទំនាក់ទំនង​ពាណិជ្ជកម្ម និង​សេដ្ឋកិច្ច​យ៉ាង​ជិតស្និទ្ធ ក៏ដូចជា​ការផ្លាស់ប្តូរ​របស់​ប្រជាជន ក៏មាន​មនុស្ស​មួយចំនួន​ដែល​ឆ្លៀត​យក​ប្រយោជន៍​ពី​ភាពជិតស្និទ្ធ​របស់​ប្រទេស​របស់​យើង ក្នុងការ​ប្រព្រឹត្ត​បទឧក្រិដ្ឋ​និង​ប្រព្រឹត្ត​សកម្មភាព​ខុសច្បាប់ ដូច្នេះ​យើង​មាន​អ្នកទោស​ដែល​ត្រូវបាន​កាត់ទោស​ជាច្រើន​ដែល​ពួកគេ​ត្រូវបំពេញ​លក្ខខណ្ឌ​របស់​ពួកគេ​នៅក្នុង​ពន្ធនាគារ និង​មណ្ឌល​កែប្រែ​របស់​ប្រទេស​នីមួយៗ​»​។​

​ឯកអគ្គរដ្ឋទូត Vu បាន​និយាយថា សន្ធិសញ្ញា​នេះ​នឹង​ជួយ​ភាគី​ទាំងពីរ​ផ្ទេរ​អ្នកទោស​មួយចំនួន​ឱ្យ​បន្ត​ជាប់ពន្ធនាគារ​នៅក្នុង​ប្រទេស​របស់​ពួកគេ​។​

​លោក​និយាយថា​៖ «​ដូច្នេះ​ក្រុមគ្រួសារ​របស់​ពួកគេ ក៏​អាច​ចុះសួរសុខទុក្ខ​ពួកគេ ពេល​កំពុង​ជាប់ពន្ធនាគារ​ផងដែរ​។ យើង​ជឿជាក់ថា​នេះ​គឺជា​ការរៀបចំ​មនុស្សធម៌​។ លើសពីនេះទៅទៀត​សន្ធិសញ្ញា​ឆ្លុះបញ្ចាំង​ពី​ការទុកចិត្ត​គ្នា​ទៅវិញទៅមក និង​កិច្ចសហប្រតិបត្តិកា​រយ៉ា​ង​ជិតស្និទ្ធ​រវាង​អាជ្ញាធរ​អនុវត្ត​ច្បាប់​របស់​យើង​» ។​

​យើង​សង្ឃឹមថា យើង​នឹង​បន្ត​កិច្ចប្រឹងប្រែង​រួមគ្នា ដើម្បី​ស្វែងរក និង​ទប់ស្កាត់​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ឆ្លងដែន​រួមមាន​ការជួញដូរ​មនុ​ស្ស ការជួញដូរ​គ្រឿងញៀន និង​ការធ្វើ​ពាណិជ្ជកម្ម​ខុសច្បាប់ និង​កាត់បន្ថយ​អត្រា​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​នៅក្នុង​ប្រទេស​ទាំងពីរ​»​។​

​លោក គិ​ន ភា អគ្គនាយក​នៃ​វិទ្យាស្ថាន​ទំនាក់ទំនង​អន្តរជាតិ​នៃ​រាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា កាលពី​ម្សិលមិញ​បាន​ស្វាគមន៍​ចំពោះ​កិច្ចព្រមព្រៀង​ថ្មី​នេះ​។​

​លោក​បាន​និយាយថា​៖ «​វា​ជា​ឧបករណ៍​ច្បាប់​ដ៏​ល្អ​មួយ ដែល​បង្ហាញ​ពី​កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ​ផ្លូវច្បាប់​ល្អ​រវាង​ប្រទេស​ទាំងពីរ​»​។​

​លោក គិ​ន ភា បាន​កត់ត្រា ករណី​របស់ មៀ​ច ស្រី​នាង អាយុ ២៧ ឆ្នាំ​មកពី​រាជធានី​ភ្នំពេញ​ដែល​ត្រូវបាន​តុលាការ​ប្រជាជន​ខេត្ត​តៃនិញ វៀតណាម ផ្តន្ទាទោស​និង​កាត់ទោស​ប្រហារជីវិត​កាលពី​ខែកក្កដា​បន្ទាប់ពី​ត្រូវបាន​រកឃើញថា​មាន​ពិរុទ្ធ​ពីបទ​ជួញដូរ​គ្រឿងញៀន​ពី​ប្រទេស​កម្ពុជា​ទៅ​ប្រទេស​វៀតណាម​។​

​កាលពី​ខែសីហា មៀ​ច ស្រី​នាង បាន​ប្តឹង​ឧទ្ធរណ៍​ប្រឆាំងនឹង​ការផ្តន្ទាទោស​របស់​នាង​បន្ទាប់ពី​ទទួលបាន​ជំនួយ​ផ្នែក​ច្បាប់​ពី​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​។​

​លោក​បាន​និយាយថា​៖ «​ដូច្នេះ សន្ធិសញ្ញា​នេះ​អាច​ត្រូវបាន​ប្រើ​ដើម្បី​ផ្ទេរ​អ្នកទោស​កម្ពុជា​ឱ្យមក​អនុវត្ត​ទោស​នៅ​កម្ពុជា​»​។​

​លោក​បន្តថា​៖ «​ប្រទេស​ទាំងពីរ​មានការ​ដាក់ទណ្ឌកម្ម​ព្រហ្មទណ្ឌ​ផ្សេងៗ​គ្នា​។ ការផ្តន្ទាទោស​ព្រហ្មទណ្ឌ​ធ្ងន់​បំផុត​នៅក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​គឺ​ការដាក់​ពន្ធនាគារ​អស់​មួយជីវិត ខណៈដែល​នៅក្នុង​ប្រទេស​វៀតណាម​គឺជា​ការកាត់ទោស​ប្រហារជីវិត​»​។​

​ក្នុង​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​នៅ​ទីក្រុង​ហាណូយ​កាលពី​ខែធ្នូ​ឆ្នាំ ២០១៦ លោកនាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន និង​សម​ភាគី​វៀតណាម​លោក Nguyen Xuan Phuc បាន​ធ្វើជា​សាក្សី​ក្នុងការ​ចុះហត្ថលេខា​លើ​កិច្ចព្រមព្រៀង​សហប្រតិបត្តិការ​រួមមាន សន្ធិសញ្ញា​ស្តីពី​ជំនួយ​ផ្នែក​ច្បាប់​ទៅវិញទៅមក​ក្នុង​បញ្ហា​ព្រហ្មទណ្ឌ​រវាង​ប្រទេស​ទាំងពីរ និង​សន្ធិសញ្ញា​ស្តីពី​ការផ្ទេរ​ទណ្ឌិត​។​

​បួន​ឆ្នាំ​ក្រោយមក នៅក្នុង​ខែមីនា​ឆ្នាំនេះ សេចក្តីព្រាងច្បាប់​នេះ​ត្រូវបាន​ពិភាក្សា និង​អនុម័ត​ដោយ​រដ្ឋសភា​ក្នុងសម័យ​ប្រជុំ​ពេញអង្គ​។​

​នៅពេល​សួរថា​ហេតុអ្វី​បានជា​សន្ធិសញ្ញា​នេះ​ត្រូវ​ចំណាយពេល​យូរ​ដើម្បី​ចូល​ជា​ធរមាន​នោះ លោក ជិន ម៉ា​លីន អ្នកនាំពាក្យ​ក្រសួងយុត្តិធម៌​បាន​និយាយ​កាលពី​ម្សិលមិញ​ថា វា​ជា​បញ្ហា​នៃ​នីតិវិធី​រវាង​ប្រទេស​ទាំងពីរ​ដែល​ត្រូវការ​ពេលវេលា​សម្រាប់​ការពិភាក្សា​។​

​លោក​បាន​និយាយថា​៖ «​វា​មិន​មានន័យថា សន្ធិសញ្ញា​នេះ​ត្រូវបាន​ធ្វើឡើង​បន្ទាប់ពី​មេដឹកនាំ​នៃ​ប្រទេស​ទាំងពីរ​បាន​ចុះហត្ថលេខា​លើ​វា​នោះទេ​។ វា​ចាំបាច់​ត្រូវ​ពិភាក្សា​ផ្ទៃក្នុង ដោយ​ប្រទេស​នីមួយៗ​មុនពេល​ទទួលបាន​កា​រ​យល់ព្រម​ពី​ស្ថាប័ន​នីតិប្បញ្ញត្តិ​ក៏ដូចជា​ប្រមុខរដ្ឋ​»​។​

​លោក ជិន ម៉ា​លីន បាន​និយាយថា បន្ទាប់ពី​សន្ធិសញ្ញា​នេះ​ចូល​ជា​ធរមាន ប្រទេស​ទាំងពីរ​អាច​ស្នើសុំ​គ្នា​ទៅវិញទៅមក សម្រាប់​ឲ្យ​ទណ្ឌិត​ជាប់ពន្ធនាគារ​នៅក្នុង​ប្រទេស​កំណើត​រប​ស់​ពួកគេ​។​

​លោក​បាន​និយាយថា កម្ពុ​ជាមាន​សន្ធិសញ្ញា​ដូចគ្នា​ជាមួយ​ប្រទេស​មួយចំនួន ប៉ុន្តែ​ប្រទេស​មួយចំនួន​មិនទាន់​ចូល​ជា​ធរមាន​នៅឡើយ​ទេ​។ លោក​បាន​និយាយថា សន្ធិសញ្ញា​នេះ​មានតែ​ជាមួយ​ឥណ្ឌា​និង​វៀតណាម​ប៉ុណ្ណោះ​។​

​អ្នកជំនាញ​ផ្នែក​ច្បា​ប់លោក សុក សំអឿន បាន​ប្រាប់​កាសែត​ខ្មែរ​ថា​ម​ស៍​ថា សន្ធិសញ្ញា​នេះ​នឹង​ជួយ​បន្ថែម​លើ​កិច្ចព្រមព្រៀង​បត្យាប័ន​ឆ្នាំ ២០១៣ រវាង​កម្ពុជា និង​វៀតណាម​។​

​ក្នុង​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​របស់​លោក ហ៊ុន សែន ទៅកាន់​ទីក្រុង​ហាណូយ​កាលពី​ខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០១៣ ប្រទេស​ទាំងពីរ​ក៏បាន​ចុះហត្ថលេខា​លើ​កិច្ចព្រមព្រៀង​ចំនួន ៨ ក្នុងនោះ​មាន​ទាំង​សន្ធិសញ្ញា​ស្តីពី​បត្យាប័ន​ផងដែរ​។​

​កិច្ចព្រមព្រៀង​ឆ្នាំ ២០១៣ មាន​គោលបំណង​បង្ក្រាប​បទឧក្រិដ្ឋ​ដោយ​ផ្អែកលើ​ការគោរព​អធិបតេយ្យភាព គុណភាព និង​ផលប្រយោជន៍​ទៅវិញទៅមក តាមរយៈ​ការធ្វើ​សន្ធិសញ្ញា​ស្តីពី​ការធ្វើ​បត្យាប័ន​។ សន្ធិសញ្ញា​នេះ​ត្រូវ​បានផ្តល់​សច្ចាប័ន​នៅ​ឆ្នាំ ២០១៤ ហើយ​ចូល​ជាធរ​មាននៅ​ឆ្នាំ​ដដែល​។​

​លោក សុក សំអឿន និយាយថា​៖ «​ប្រសិនបើ​ប្រទេសមួយ​ចង់​ផ្ទេរ​ទណ្ឌិត​ទៅ​ប្រទេស​មួយទៀត​បញ្ហា​នេះ​ចាំបាច់​ត្រូវ​សំរេច​ដោយ​តុលាការ​។ ពួកគេ​មិនអាច​ផ្ទេរ​នៅពេលណា​ដែល​ប្រទេស​ណាមួយ​ត្រូវការ​នោះទេ​»​។ ក៏​មិនគួរ​ផ្ទេរ​អ្នកទោសនយោបាយ ឬ​អ្នកទោស​មនសិការ​នោះដែរ​»​។​

​លោក​បាន​និយាយថា រដ្ឋាភិបាល​គួរតែ​គោរព​គោលការណ៍​នៃ​ការធ្វើ​បត្យាប័ន​ជនអន្តោប្រវេសន៍​បរទេស​នៅក្នុង​ទឹកដី​មួយ​ដែល​គេ​និយាយថា​៖ «​ការធ្វើ​បត្យាប័ន​នឹងមិន​អាចទៅរួច​ទេ​ប្រសិនបើ​អំពើ​ដែល​ត្រូវបាន​ចោទប្រកាន់​គឺជា​រឿង​នយោបាយ​»៕

​ប្រែ​សម្រួល​ដោយ តាំង រី​និត្យ​

Related Posts

Previous Article

ខេមបូឌា អង្គរ​អ៊ែរ ប្រកាស​ការ​ហោះ​ហើរ​ឡើង​វិញ​ចាប់​ពី​ថ្ងៃ​អង្គារ​ទី ១៥ ខែ​កញ្ញា​

Next Article

មាន​ការ​រំពឹង​ថា វិស័យ​ទេសចរណ៍​ក្នុង​ស្រុក​នឹង​មាន​កាន់​តែ​ច្រើន​នា​រដូវ​កាល​បុណ្យ​ភ្ជុំបិណ្ឌ​